Lýðræði í sveitarfélögum
Námskeið um lýðræði í sveitarfélögum
Samband íslenskra sveitarfélaga stóð fyrir námskeiði um lýðræði í sveitarfélögum 6. september sl. Leiðbeinendur voru tveir danskir sérfræðingar sem hafa mikla reynslu af ráðgjöf í lýðræðismálum fyrir dönsk sveitarfélög. Þau eru Søren Frilander ráðgjafi hjá danska sveitarfélagasambandinu, KL, og Anne Torzen, blaðamaður og ráðgjafi en hún stýrir einnig Miðstöð um íbúasamráð, sjá www.centerforborgerdialog.dk.
Í Danmörku hefur lýðræði á sveitarstjórnarstigi verið í brennidepli eftir veigamiklar breytingar á sveitarstjórnarstiginu, sem fólu í sér sameiningar sveitarfélaga og flutning verkefna til þeirra. KL hleypti í kjörfarið af stað lýðræðisverkefni sem beinist af því að uppfræða sveitarfélög um lýðræðismál og skapa umræður og farvega fyrir nýsköpun í lýðræðismálum.
Á námskeiðinu var sjónum beint að þróun lýðræðisins með sérstakri áherslu á íbúalýðræði. Farið var yfir ávinninga, hvað beri að varast og hvaða leiðir komi til greina. Sagt var frá reynsludæmum frá Danmörku.
Á námskeiðinu kynnti Garðabær lýðræðisstefnu sína en það er eina íslenska sveitarfélagið sem vitað er til að hafi samþykkt slíka stefnu.
Námskeiðið var í tvennu lagi. Annars vegar fyrir embættismenn og hins vegar fyrir pólítíska fulltrúa. Mikil ánægja var með námskeiðið og finna má hljóðupptökur, í tvennu lagi, af fyrirlestrunum og p.p.kynningar. Allt þetta efni ásamt ýmsum tenglum um lýðræðismál má nálgast á síðu námskeiðsins.
Málþing um lýðræði í sveitarfélögum haustið 2009
Lýðræðishópur sambandsins stóð í samvinnu við Stofnun stjórnsýslufræða og stjórnmála við HÍ, fyrir málþingi um lýðræðismál í sveitarfélögum þann 19. ágúst 2009 sem ætlað var að vera inngangur og grunnur að umræðum um lýðræðismál í sveitarfélögum.
Erindi frá málþinginu:
- Dagur B. Eggertsson kynnir hugmyndir og tillögur lýðræðishóps sambandsins, m.a. um siðareglur á sveitarstjórnarstigi og miðlæga siðanefnd.
- Gunnar Helgi Kristinsson prófessor fjallar um það áfall sem fulltrúalýðræðið varð fyrir í efnahagshruninu, hlutverk sveitarfélaga í að endurbyggja traust á lýðræðiskerfinu og mismunandi leiðir til að styrkja lýðræðið í sveitarfélögum.
- Magnús Karel Hannesson, sviðsstjóri rekstrar- og útgáfusviðs sambandsins, kynnir markmið og áhrif tillagna um persónukosningar til sveitarstjórna í frumvarpi til laga um breytingu á lögum um kosningar til sveitarstjórna sem lagt hefur verið fram á Alþingi.
- Samantekt um tillögur um persónukosningar til sveitarstjóra, siðareglur og siðanefnd sveitarfélaga.
- Minnisblað Gunnars Helga Kristinssonar prófessors um lýðræðismál.
Evrópsk lýðræðisvika
Evrópuráðið hvetur sveitarfélög í aðildarríkjum sínum til skipuleggja lýðræðisviku í kringum 15. okt. en þann dag árið 1985 var Evrópusáttmáli um sjálfstjórn sveitarfélaga opnaður til undirritunar. Markmiðið með slíkri lýðræðisviku er að auka vitund íbúa og annarra um mikilvægi hins staðbundna lýðræðis í sveitarfélögum og þátttöku íbúa í því. Á heimasíðu átaksins er upplýsingar og hugmyndir um skipulag viðburða. Það gæti verið áhugavert fyrir íslensk sveitarfélög að nýta þessa umgjörð Evrópuráðsins fyrir samræður við íbúa um lýðræðismál í ljósi aðstæðna á Íslandi í dag.