Markmiðið er að samræma stefnu og aðgerðir í stafrænum lausnum, bæta þjónustu við íbúa og nýta tæknina til að auka skilvirkni og gagnsæi í opinberri stjórnsýslu.

Frá árinu 2020 hefur Samband íslenskra sveitarfélaga verið samvinnuvettvangur fyrir sveitarfélög á sviði stafrænnar þróunar. Sambandið hefur gegnt lykilhlutverki við að samræma verkefni, miðla þekkingu og tryggja að sveitarfélög um land allt geti nýtt sameiginlegar stafrænar lausnir til að bæta þjónustu og auka skilvirkni í stafrænum umbreytingum. Nú er horft til enn frekara samstarfs sveitarfélaga og ríkis til að skapa meiri slagkraft í nýsköpun, samræmdum lausnum, aukinni hagkvæmni og betri þjónustu við íbúa um land allt.

 Reykjavíkurborg hefur frá upphafi verið virkur þátttakandi í stafrænu samstarfi sveitarfélaga um stafræna þróun. Reykjavíkurborg hefur lagt til vinnuframlag og sérfræðiþekkingu á þessu sviði. Með nýrri yfirlýsingu er ákveðið að Reykjavíkurborg leggi einnig til sérstakt fjármagn til að styrkja stoðir samvinnu og samstarfs enn frekar. Með því er stigið skref sem markar tímamót í sameiginlegri uppbyggingu stafrænnar stjórnsýslu sveitarfélaga á landsvísu.

„Með auknu samstarfi erum við að taka mikilvægt skref í átt að markvissari og samræmdari stafrænni þróun sveitarfélaga. Samstarfið við Reykjavíkurborg styrkir sameiginlegar stoðir okkar og eykur getu sveitarfélaga um allt land til að veita íbúum betri, skilvirkari og hagkvæmari þjónustu og er verulega ánægjulegt að staðfesta það hér formlega,“ segir Jón Björn Hákonarson, formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga.

„Það er verulegt hagræði í því að sameina krafta sveitarfélaga í stafrænni þróun. Með því spörum við bæði tíma og peninga og bætum þjónustuna við íbúana.  Við höfum lagt mikla áherslu á að Reykjavík sé í fremstu röð við að hagnýta stafrænar lausnir. Það er því mjög mikilvægt að stærsta sveitarfélag landsins leggi sitt á vogarskálarnar með Sambandi íslenskra sveitarfélaga," segir Heiða Björg Hilmisdóttir, borgarstjóri.

Jón Björn Hákonarson, formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga, og Heiða Björg Hilmisdóttir, borgarstjóri í Reykjavíkur, hafa undirritað yfirlýsingu um aukið samstarf á sviði stafrænnar þróunar.

Aukið samstarf Reykjavíkurborgar og Sambandsins í stafrænni þróun

Leiðarvísirinn var kynntur á málþinginu Aðlögun sveitarfélaga að loftslagsbreytingum – frá áskorunum til aðgerða sem var haldið á Akureyri þann 12. febrúar s.l. Á málþinginu kynnti Veðurstofan einnig nýjan vef um loftslagsþjónustu sem er sérstaklega miðaður að sveitarfélögum. Þar má finna ýmis nytsamleg tól svo sem Loftslagsatlas Íslands, gagnvirkar skýringamyndir og upplýsingar um þróun loftslagsbreytinga og afleiðingar þeirra á Íslandi.

Nú vinnur Sambandið, í samstarfi við Byggðastofnun og fleiri opinberar stofnanir, að því að undirbúa næstu skref í stuðningi við sveitarfélög þegar kemur að aðlögun þeirra að loftslagsbreytingum og mun sú vinna m.a. byggja á afurðum fyrrnefndrar aðgerðar C.10 í byggðaáætlun. Sífellt mikilvægara er fyrir íslensk sveitarfélög að átta sig á því hvaða hættur steðja að vegna loftslagsbreytinga og grípa til aðgerða til að verja samfélag og innviði.

Nýlega var viðamikilli styrkumsókn skilað inn í LIFE áætlun Evrópusambandsins um aðlögun að loftslagsbreytingum. Fáist sá styrkur mun Sambandið geta stutt enn þéttar við bakið á sveitarfélögunum t.d. með ítarlegu fræðsluefni, vinnustofum um framkvæmd áhættu- og viðkvæmniskimunar o.fl.

Sveitarfélög sem vilja demba sér í að nýta leiðarvísinn og hefjast handa við að meta hvaða loftslagsáhættur kunna að vera til staðar, og jafnvel byrja að móta og forgangsraða aðgerðum, eru hvött til að hafa samband og nýta sér stuðning Sambandsins og Byggðastofnunar. Mikilvægt er að við söfnum og miðlum reynslu sem best til að sveitarfélögin þurfi ekki öll að finna upp aðlögunarhjólið í sitt hvoru lagi.

Frá áskorunum til aðgerða – leiðarvísir fyrir sveitarfélög um aðlögun að áhrifum loftslagsbreytinga

Vefur Veðurstofunnar um loftslagsþjónustu og aðlögun

Aðlögun sveitarfélaga að loftslagsbreytingum – Verkfærakista Loftslagsvænni sveitarfélaga

Nýr leiðarvísir hefur verið gefinn út til að styðja sveitarfélög við aðlögun að áhrifum loftslagsbreytinga. Leiðarvísirinn er afurð aðgerðar C.10 í byggðaáætlun þar sem fimm ólík sveitarfélög tóku þátt í að prufa og móta aðferðafræði um áhættu- og viðkvæmniskimun og mótun aðlögunaraðgerða.

Nýr leiðarvísir um aðlögun sveitarfélaga að loftslagsbreytingum

Með tilkomu Nemendagrunns er jafnframt lagður grunnur að gagnadrifnu menntakerfi þar sem ákvarðanir um skólastarf, stuðning og stefnumótun byggjast á heildstæðum og áreiðanlegum gögnum.

Hingað til hafa gögn um skólabörn verið vistuð í mörgum ótengdum kerfum hjá ólíkum sveitarfélögum. Það hefur þýtt að þegar barn flytur eða skiptir um skóla, þurfa upplýsingar um námsframvindu og stuðningsþarfir oft að berast handvirkt á milli, sem eykur hættuna á að mikilvæg þjónusta rofni. Með nýja kerfinu, sem er samstarfsverkefni mennta- og barnamálaráðuneytisins, Sambands íslenskra sveitarfélaga og Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu (MMS), er þessu breytt til frambúðar. 

Ávinningur af miðlægum Nemendagrunni: 

·       Gögn fylgja barninu: Upplýsingar um námsmat og stuðningsþarfir fylgja barninu sjálfkrafa á milli skóla og sveitarfélaga. 

·       Engin börn „týnast“: Stjórnvöld hafa nú í fyrsta sinn miðlæga yfirsýn til að tryggja að hvert einasta barn á skólaskyldualdri sé í skóla og njóti réttar síns til náms. 

·       Menntayfirvöld fá heildræna yfirsýn: Nýr miðlægur gagnagrunnur auðveldar utanumhald um námsframvindu barna á Íslandi og gerir stjórnvöldum kleift að skoða námsárangur eftir skólum, sveitarfélögum og fleiri breytum ásamt þróun milli ára. Það er forsenda þess að hægt sé að meta hvað virkar og hvar þörf er á úrbótum til að bæta námsárangur á landsvísu.  

 Nýju stöðu- og framvindupróf Matsferils í stærðfræði og lesskilningi sem nú er verið að leggja fyrir í öllum grunnskólum landsins eru meðal þeirra gagna sem nýi nemendagrunnurinn heldur utan um, ásamt lesfimiprófum. Matsferill er nýtt samræmt námsmat sem ætlað er að mæla betur námsframvindu grunnskólabarna á samanburðarhæfan hátt á landsvísu með tíðari og fjölbreyttari mælingum en áður.

Fyrirlögn nýju prófanna og innritun í 1. bekk grunnskóla lýkur í vikunni.

Jón Björn Hákonarson, formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga: 

„Sameiginlegur nemendagrunnur er mikið framfaraskref fyrir sveitarfélögin. Með sameiginlegu kerfi er hægt að tryggja að gögn fylgi börnum á milli skóla milliliðalaust og  þjónusta rofni síður við flutninga. Þannig fái sveitarfélög betri yfirsýn sem styrkir bæði stefnumótun og daglegt starf í skólakerfinu. Með sameiginlegum nemendagrunni fáum við einnig yfirsýn yfir öll börn sem eru ekki skráð í skóla á Íslandi og það skiptir okkur miklu máli.“  

Inga Sæland, mennta- og barnamálaráðherra: 

„Með nemendagrunni náum við loksins utan um öll börnin okkar og getum tryggt að þau týnist ekki í kerfinu – og að við getum fylgst með stöðu þeirra til dæmis í gegnum okkar nýja matsferil. Við ætlum að halda fast og vel utan um gögnin og með því að nýta þessi frábæru verkfæri saman fáum við nú loksins ekki bara upplýsingar um stöðu hvers barns heldur heildarmynd af stöðu menntakerfisins – mynd sem hefur ekki verið nægilega skýr fram til þessa. Þau gögn sem þarna verða til eru forsenda þess að við sjáum hvar skórinn kreppir og getum beint aðgerðum á þá staði þar sem þeirra er þörf. Ég mælti  nýverið fyrir frumvarpi sem leggur grundvöll að frekari söfnun og vinnslu gagna úr grunninum, menntakerfinu og þar með öllu samfélaginu til hagsbóta en með öryggi og persónuvernd í fyrirrúmi.“ 

Þórdís Jóna Sigurðardóttir, forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu: 

„Hjartað í þessu verkefni er barnið sjálft. Við erum að rífa niður veggi í kerfinu til að tryggja að ekkert barn lendi á milli stafs og hurðar. Nemendagrunnurinn er hornsteinninn í stafrænni uppbyggingu menntakerfisins til framtíðar og með því að láta gögnin fylgja barninu tryggjum við að tæknin vinni með hagsmunum nemenda, skapi samfellu í námi og verði það öfluga öryggisnet sem hvert einasta barn á skilið.“ 

Innritun í 1. bekk grunnskóla, sem hófst í febrúar, fer nú í fyrsta sinn fram með miðlægum hætti í nýjum Nemendagrunni. Þetta markar þau tímamót að í fyrsta skipti er hægt að fylgjast með því á landsvísu að öll börn á skólaskyldualdri séu í skóla og tryggja að mikilvæg gögn fylgi barninu í gegnum alla skólagönguna.

Heildstæð yfirsýn yfir skólagöngu barna á Íslandi 

Viðburður stafrænu ráðstefnunnar

Glærur allra fyrirlesara eru nú aðgengilegar undir dagskránni á viðburðinum, en þangað inn kemur einnig upptakan eftir vinnslu hennar.

Að þessu sinni var happdrættisleikur á ráðstefnunni sem ráðstefnugestir gátu tekið þátt í. Dregnir hafa verið út vinningshafar í stafrænu happdrætti ráðstefnunnar og eru það þau Þórhildur Hafsteinsdóttir frá Reykjavíkurborg og Þorlákur Gíslason sem fá senda vinninga. 

Stafræn ráðstefna Sambandsins var haldin í Grósku miðvikudaginn 25. mars við góðar undirtektir. Um 200 manns sóttu fróðlega fyrirlestra og pallborðsumræður. Að þessu sinni fengum við góða gesti frá Danmörku í heimsókn sem sannarlega tókst að vekja áhuga á umræður.

Leitarniðurstöður

Vel heppnuð stafræn ráðstefna

Viðburður stafrænu ráðstefnunnar

Samband íslenskra sveitarfélaga

Leitarniðurstöður

Vel heppn­uð staf­ræn ráð­stefna

Viðburður stafrænu ráðstefnunnar

Vel heppnuð stafræn ráðstefna