Vitundarvakningin er unnin í samstarfi við Miðstöð menntunar og skólaþjónustu (MMS), Barna- og fjölskyldustofu, Embætti landlæknis, Netvís (Fjölmiðlanefnd), Heimili og skóla, Kennarasamband Íslands, Neyðarlínuna, Samband íslenskra sveitarfélaga, Samskiptaráðgjafa íþrótta- og æskulýðsstarfs og Taktu skrefið. Markmiðið er að fyrirbyggja stafrænt ofbeldi og að fagfólk, foreldrar og börn viti hvernig bregðast skuli við. 

Stafrænt ofbeldi er hluti af veruleika margra barna. Í Íslensku æskulýðsrannsókninni 2025 voru nemendur spurðir hvort þau hefðu einhvern tímann um ævina verið beðin um að senda af sér nektarmyndir. Í 10. bekk svaraði tæplega helmingur stúlkna (45%) og um einn af hverjum sjö drengjum (15%) játandi. Það samsvarar um þriðjungi alls árgangsins, eða 30%. Þá hafa 38% nemenda í 10. bekk fengið óumbeðin klámfengin skilaboð. Fram kemur í nýrri skýrslu ríkislögreglustjóra um kynferðisbrot á fyrri hluta ársins 2026 að lögreglu var tilkynnt um 93 brot vegna kynferðislegrar áreitni og stafrænna kynferðisbrota, sem er 60% fjölgun frá sama tímabili í fyrra. Um helmingur brotaþola í öllum tilkynntum kynferðisbrotum var undir 18 ára aldri. 

Í hverri viku nú í október verður nýr fræðslupakki fyrir efri bekki grunnskóla og framhaldsskóla kynntur á stoppofbeldi.mms.is. Pakkarnir eru ætlaðir kennurum og öðru fagfólki til notkunar með nemendum á efri stigum grunnskóla og í framhaldsskólum. Fyrsti pakkinn, sem birtist í dag, fjallar um deilingu nektarmyndefnis og kynlífskúgun. Síðan taka við neteinelti, gervigreind og djúpfalsanir og loks stafrænt öryggi í ungum parasamböndum. Frekari verkfæri fyrir fagfólk og foreldra bætast við á næstu vikum. Samfélagslögreglan mun fylgja eftir efninu í samstarfi við skóla og frístundastarf í sínum umdæmum og kynna stutta viðbragðsþjálfun. 

Sjá: Deiling nektarmyndefnis og kynlífskúgun – á stoppofbeldi.mms.is 

Vitundarvakningin er styrkt af Netöryggissjóði Eyvarar og er samþætt við aðgerðaáætlun stjórnvalda gegn ofbeldi meðal og gegn börnum 2025–2026. 

Börn og ungmenni sem verða fyrir stafrænu ofbeldi og öllum sem hafa áhyggjur af barni er bent á að 112 aðstoðar í neyð. Hjálparsími Rauða krossins, 1717, er opinn þeim sem vilja tala við einhvern. 

Ríkislögreglustjóri og lögregluembættin hefja í dag vitundarvakningu um stafrænt ofbeldi meðal barna og ungmenna.

Frá orðum til aðgerða: Vitundarvakning um stafrænt ofbeldi meðal barna og ungmenna

Fyrir framúrskarandi skólastarf eru þrjár tilnefningar:

Leikskólinn Gefnarborg í Garði í Suðurnesjabæ fyrir fjölbreytt og og markvisst þróunarstarf. Í skólanum hafa verið þróaðir starfshættir sem eru kenndir við læsistengda skynjun þar sem læsi, skynjun, leikur, sköpun og útinám fléttast saman með markvissum hætti.

Grundaskóli á Akranesi fyrir fjölbreytt, gróskumikið og margháttað þróunarstarf sem hefur m.a. beinst að því að koma sem best til móts við ólíkar þarfir nemenda. Grundaskóli er m.a. kunnur fyrir sveigjanlega kennsluhætti, fjölbreytt þemaverkefni og öfluga kennslu í list- og verkgreinum.

Starfsbraut Fjölbrautaskólans í Breiðholti fyrir að þróa einstaklingsmiðað nám sem hefur það að markmiði að þroska með nemendum hæfni sem gerir þeim fært að takast á við fjölbreytt viðfangsefni daglegs lífs - en þessi námsbraut er einkum ætluð nemendum sem hafa verið í námsverum eða sérskólum eða fengið verulegan stuðning í almennum bekk vegna fötlunar eða sérstakra námsörðugleika.

Fjórir kennarar eru tilnefndir fyrir framúrskarandi kennslu:

Halldór Baldursson, kennari við Myndlistaskólann í Reykjavík, fyrir framúrskarandi myndlistarkennslu, Jónína Lovísa Kristjánsdóttir, sérkennari við Egilsstaðaskóla og kennsluráðgjafi hjá Múlaþingi, fyrir einstakt framlag til menntunar, velferðar og farsældar barna og ungmenna, Ragna Gunnarsdóttir, kennari í Flataskóla í Garðabæ, fyrir framúrskarandi kennslu á yngsta- og miðstigi, og Sandra Ómarsdóttir, kennari í Seljaskóla í Reykjavík, fyrir framúrskarandi sviðslistakennslu.   

Þrjú verkefni eru tilnefnd í flokki þróunarverkefna:

Samkennd og sjálfræði – þróunarverkefni í Verzlunarskóla Íslands er verkefni sem byggist á því að nemendur á fyrsta ári vinna í teymum að verkefnum sem beinast að því að láta gott af sér leiða í samfélaginu með sjálfboðavinnu.

Stilla – hæglátt leikskólastarf, sem er samvinnuverkefni rannsakenda og starfsfólks í fjórum leikskólum, Aðalþingi í Kópavogi, Iðavöllum á Akureyri, Rauðhóli í Reykjavík og Uglukletti í Borgarnesi, um að gefa börnunum tækifæri til að sökkva sér í leik og gefa þeim meiri tíma til að kanna hugmyndir sínar.

Söngvavor: Samstarf um tónlistaruppeldi, málrækt og jöfn tækifæri barna. Söngvavor er samstarfsverkefni leikskóla og tónlistarskóla. Leikskólabörnin læra sönglög eftir íslensk tónskáld, heimsækja tónlistarskóla og æfa með hljómsveitum þeirra og þessu lýkur svo með mikilli tónlistarhátíð þar sem börnin koma fram fyrir áheyrendur.

Í flokki iðn- og verkmennta eru þrjár tilnefningar:

Menntaskólinn á Ísafirði er tilnefndur fyrir Tímatökuhúsið – verkefni sem sýnir hvernig iðnmenntun getur tengst samfélaginu á uppbyggilegan hátt – en þetta verkefni fólst í hönnun og smíði tímatökuhúss fyrir skíðafélagið sem síðar var flutt upp á skíðasvæðið í Tungudal til notkunar við tímatöku í alpagreinum.

Höfundar námsefnisins Matreiðsla eru tilnefndir fyrir framúrskarandi framlag til iðn- og verkmenntunar með því að semja heildstætt og vandað námsefni fyrir matreiðslunám á framhaldsskólastigi – en þetta eru rafbækur sem hafa reynst afar vel í kennslu. Höfundar eru matreiðslumeistararnir Hermann Þór Marinósson, Hinrik Carl Ellertsson, Ragnar Wessman, Sigurður Daði Friðriksson og Ægir Friðriksson.

Verkmenntaskólinn á Akureyri er tilnefndur fyrir sjálfbæra kennslustofu, nýsköpunarverkefni sem er til fyrirmyndar um markvissa umhverfismennt – en í Verkmenntaskólanum á Akureyri hefur verið sett upp sólarorkuver og aðstaða sköpuð til að fást við margs konar verkefni sem því tengjast.

Hvatningarverðlaun verða veitt við athöfnina á Bessastöðum án tilnefninga og koma oft í hlut frumkvöðla eða brautryðjenda!

Nánari upplýsingar er að finna á https://skolathroun.is/menntaverdlaun/

Íslensku menntaverðlaunin verða veitt á Bessastöðum þriðjudaginn 10. nóvember næstkomandi. Verðlaunin eru veitt í fjórum flokkum fyrir framúrskarandi skólastarf, kennslu, þróunarverkefni og iðn- og verkmenntun, auk sérstakra hvatningarverðlauna.

Íslensku menntaverðlaunin veitt þann 10. nóvember

Leiðbeiningarnar  eru ætlaðar þeim sem veita félagsþjónustu, þeim sem sjá um gerð hugbúnaðar og annarra lausna til skráningar hennar – og öðrum þeim sem tengjast lögbundinni félagsþjónustu sveitarfélaganna.

·      Samræmd gögn gefa betri yfirsýn og markmiðið er að tryggja samfellda þjónustu, stuðla að betri nýtingu fjármuna og gera stefnumótun stjórnvalda markvissari.

·      Ætlunin er að tryggja að sambærilegar upplýsingar séu skráðar með sama hætti óháð því hvar á landinu þjónustan er veitt.

Í júlí lögðu ráðuneytið og Samband íslenskra sveitarfélaga fram sameiginlega framtíðarsýn og aðgerðaáætlun um stafræn verkefni og gagnamál í félagsþjónustu til ársins 2028. Nýju leiðbeiningarnar eru eitt af fyrstu skrefunum í innleiðingu framtíðarsýnarinnar.

Fyrsti áfanginn nær til stuðnings- og stoðþjónustu

Leiðbeiningarnar verða byggðar upp í áföngum. Fyrsta útgáfa nær til grunnskráningar í stuðnings- og stoðþjónustu.

·      Í leiðbeiningunum eru skilgreind lágmarksatriði sem ætlast er til að verði skráð við veitingu lögbundinnar félagsþjónustu, svo sem hver þjónustuveitandinn er, hvert form þjónustunnar er og hvaða verkþættir eru veittir.

·      Meðal þeirra verkþátta sem eru skilgreindir eru til dæmis aðstoð við persónulegt hreinlæti, heimilisstörf, innkaup, máltíðir, lyf, félagslega virkni, hreyfingu og skipulag.

·      Áhersla er lögð á að skráningin verði ekki íþyngjandi og að upplýsingar sem þegar þarf að skrá við veitingu þjónustunnar verði nýttar eins og kostur er.

Stefnt er að því að bæta fleiri lögbundnum þjónustuþáttum við í næstu útgáfum leiðbeininganna og að þær nái fyrir lok árs 2028 til allrar lögbundinnar félagsþjónustu sem fellur undir lög um félagsþjónustu sveitarfélaga, lög um þjónustu við fatlað fólk með langvarandi stuðningsþarfir og lög um málefni aldraðra.

Jafnframt er stefnt að því að sveitarfélög skili skilgreindum gögnum reglulega í miðlæga gagnaþjónustu og markmiðið að gögnin uppfærist sem næst rauntíma.

Samraemd_grunnskraning_i_felagsthjonustu_utgafa_2026-01.pdf

Félags- og húsnæðismálaráðuneytið hefur gefið út fyrstu leiðbeiningar um samræmda grunnskráningu í félagsþjónustu. Leiðbeiningarnar eru hluti af samstarfi ráðuneytisins og Sambands íslenskra sveitarfélaga um stafræn verkefni og gagnamál í félagsþjónustu.

Fyrstu leiðbeiningar um samræmda skráningu í félagsþjónustu komnar út

Með þessari breytingu koma sveitarfélög landsins fram sem sterkari heild í kjaraviðræðum. Sameiginlegt samningsumboð styrkir stöðu sveitarfélaganna, eykur samræmi í kjaramálum og skapar enn betri forsendur til að gæta hagsmuna þeirra gagnvart viðsemjendum.

Á undanförnum árum hefur samninganefnd Sambandsins byggt upp mikla þekkingu og reynslu á sviði kjaramála. Með samningsumboði Reykjavíkurborgar verður til öflug samninganefnd þar sem sameinast sérfræðiþekking og víðtæk reynsla af vinnumarkaðsmálum sveitarfélaga.

„Það er mikilvægt fyrir sveitarfélögin að koma fram sem ein sterk heild í kjaramálum. Með sameiginlegri samninganefnd Reykjavíkur og Sambandsins verður til sterk eining sem býr yfir mikilli þekkingu, reynslu og yfirsýn á kjaramálum sveitarfélaga, og mun styrkja faglega vinnu við kjarasamninga á komandi árum,“ segir Almar Guðmundsson, formaður Sambands íslenskra sveitarfélaga.

„Hagsmunir Reykjavíkurborgar liggja í þéttu og öflugu samstarfi á vettvangi kjaramála hins opinbera. Við trúum því að breytingin muni leiða af sér öflugri samninga og faglegri vinnu. Við berum fullt traust til Sambandsins í þessum mikilvægu verkefnum og hlökkum til áframhaldandi samstarfs,” segir Hildur Björnsdóttir, borgarstjóri Reykjavíkur.

Borgarstjórn hefur samþykkt að fela Sambandi íslenskra sveitarfélaga samningsumboð borgarinnar í kjaramálum. Með ákvörðuninni verður samningsumboð í kjaraviðræðum fyrir allt starfsfólk sveitarfélaga landsins undir hatti Sambandsins og markar það tímamót fyrir kjaramál sveitarfélaga á Íslandi.

Leitarniðurstöður

Samningsumboð Reykjavíkurborgar færist til Sambandsins

Leitarniðurstöður

Samn­ings­um­boð Reykja­vík­ur­borg­ar fær­ist til Sam­bands­ins

Samningsumboð Reykjavíkurborgar færist til Sambandsins