15. feb. 2019

Fjárhagsáætlanir sveitarfélaga 2019-2022

Samband íslenskra sveitarfélaga hefur unnið samantekt um fjárhagsáætlanir sveitarfélaga. Um er að ræða fjárhagsáætlanir 71 sveitarfélags af 72, en í þessum sveitarfélögum búa nærfellt allir íbúar landsins.

Samantektin tekur eingöngu til A-hluta sveitarfélaga og snýr því að þeirri starfsemi sem er að hluta eða öllu leyti fjármögnuð af skatttekjum. Til B-hluta heyra stofnanir sveitarfélaga, fyrirtæki og aðrar rekstrareiningar sem að hálfu eða meiri hluta eru í eigu sveitarfélaga og eru reknar sem fjárhagslega sjálfstæðar einingar. Í B-hluta er til dæmis að finna veitur, hafnir, sorpeyðingu og félagslegt húsnæði.

Helstu niðurstöður eru þær að sveitarfélögin gera ráð fyrir að rekstrarniðurstaða A-hluta verði lítið betri á árinu 2019 en fjárhagsáætlun 2018 fól í sér, eða sem nemur 2,5% af tekjum í stað 2,2%. Þriggja ára áætlanir 2020-2022 taka mið af spám um hagvöxt og samkvæmt áætlunum munu tekjur hækka í takt við spár um hagvöxt. Gangi áætlanir eftir mun rekstrarafgangur fara vaxandi sem hlutfall af tekjum og verða 5% árið 2022.

Áætlanir benda til að veltufé frá rekstri verði um 9,4% af tekjum árið 2019. Það er svipað og í fjárhagsáætlun 2018. Veltufé frá rekstri mun hækka umfram tekjur næstu árin skv. 3ja ára áætlunum. Þannig er reiknað með að hlutfall veltufjár og tekna verði komið upp í 11,3% árið 2022.

Áætlanir sveitarfélaga gera enn fremur ráð fyrir að fjárfestingar verði um 45 ma.kr. 2019, sem er 2% hækkun. Þá fela áætlanir í sér að fjárfestingar muni dragast saman á árunum 2020-2022.

Í ljósi áforma um fjárfestingar munu sveitarfélögin taka ný langtímalán í ár sem nemur hærri fjárhæðum en afborganir af slíkum lánum. Skuldir og skuldbindingar munu þó lækka sem hlutfall af tekjum, verða 104,9% árið 2019, en 106,2% samkvæmt fjárhagsáætlun 2018. Í þriggja ára áætlunum sínum reikna sveitarfélögin með að skuldahlutfall A-hluta lækki enn og verði 94% árið 2022.

Hvað útsvarsálagningu varðar, þá nemur að meðaltali 14,44% á árinu 2019 sem er óbreytt frá fyrra ári. Fasteignaskattshlutfall lækkar á bæði íbúðar- og atvinnuhúsnæði og má gera ráð fyrir að sveitarfélögin séu með þessu móti að bregðast við hækkandi fasteignaverði.

Þá sýnir útkomuspá stærstu sveitarfélaganna betri afkomu á árinu 2018 en fjárhagsáætlanir gerðu ráð fyrir og jafnframt meiri fjárfestingar. 

Fjárhagsáætlunum sveitarfélaga 2019-2022 eru gerð nánari skil í nýútgefnu fréttabréfi hag- og upplýsingasviðs. Samantektin er unnin upp úr fjárhagsáætlunum þeirra sveitarfélaga sem skilað hafa áætlunum rafrænt inn í gagnaveitu sveitarfélaga, sem vistuð er hjá Hagstofu Íslands.